Deze week ging de aandacht van beleggers naar de wereldwijde stijging van de langetermijnrente. Vooral de oplopende financieringskosten van de Amerikaanse overheid trokken de aandacht, met de 10-jaars Amerikaanse overheidsrente die opliep tot 4,7% en de 30-jaars rente die met 5,3% haar hoogste niveau sinds 2007 aantikte. Verschillende factoren lagen aan de basis van deze beweging: het aanslepende conflict in het Midden-Oosten en de verhoogde olieprijs zorgen voor oplopende inflatieverwachtingen die worden ingeprijsd, maar ook grote obligatie-uitgiftes door hyperscalers om hun AI-infrastructuurplannen te financieren beconcurreren het kapitaal van beleggers. Steun vanuit de centrale banken lijkt onwaarschijnlijk zolang de inflatie boven de doelstelling blijft. De Federal Reserve houdt haar balans stabiel na een periode van afbouw en de nieuwe voorzitter Warsh staat bovendien bekend als criticus van een grote Fed-balans, terwijl de ECB haar balans verder blijft afbouwen. Al moeten we in het achterhoofd houden dat de ECB haar Transmission Protection Instrument (TPI) achter de hand houdt voor wanneer renteverschillen tussen landen uit de hand dreigen te lopen.
Op woensdag probeerde Scott Bessent, aan het hoofd van het Amerikaanse ministerie van Financiën, de financiële markten te kalmeren door maatregelen aan te kondigen om de looptijd (duratie) van de uitstaande schuld te verkorten. Binnen een dag was de initiële daling van de langetermijnrente echter al bijna volledig ongedaan gemaakt door investeerders. Terwijl de schuldenlast van huishoudens en bedrijven er relatief goed voor staat, is dat voor de schuldenbergen van overheden veel moeilijker te zeggen. Markten duwen overheden nu in de richting van structurele hervormingen en begrotingsdiscipline, nu obligatiebeleggers steeds selectiever en gevoeliger worden voor de huidige ontwikkelingen, zelfs voor historisch veilige havens zoals Amerikaanse Treasuries. Het CBO schat dat het begrotingstekort de komende tien jaar jaarlijks hoger zal liggen dan 5,5%, aangewakkerd door de oplopende rentelasten. Deze tekorten moeten ergens gefinancierd worden. Daarbij zullen de rentelasten oplopen tot tweederde van het totale overheidstekort en groeit de dreiging van een rentesneeuwbal. Geen van de politieke partijen in de VS lijkt echter bereid dit probleem aan te pakken. We lichtten de VS eruit, maar hetzelfde verhaal geldt voor veel Europese landen, die eveneens te kampen hebben met stijgende financieringskosten en een groeiende bezorgdheid bij obligatiebeleggers.
